Monthly Archives: maj 2015

Okolice Iłowej zapraszają też miłośników ruin, pasjonatów architektury dworskiej. W oddalonym o 5 km na zachód Borowym znajdują się pozostałości dworu zbudowanego na przełomie XVI i XVII w., należącego w tym czasie do rodziny Promnitz. W pobliżu rozciąga się park z zachowanymi okazami kasztanowców, buków i klonów. Warto też zajrzeć do Czernej, leżącej 5 km na północny wschód od Iłowej. Ciekawą pamiątką historyczną wsi są ruiny pałacu wybudowanego na przełomie XIX i XX w. przez Fryderyka Glöcknera, właściciela miejscowej huty żelaza i odlewni, uruchomionej w XV w. Zakład ten został rozebrany po II wojnie światowej.

Przy okazji wizyty w Iłowej warto odwiedzić inne atrakcyjne miejsca w pobliżu tego miasta. Leżąca na północ Jankowa Żagańska jest obowiązkowym przystankiem podróży dla miłośników zabytków techniki – znajduje się tu najstarszy w województwie lubuskim węzeł kolejowy, utworzony w 1846 r., przy linii Jankowa Żagańska – Żagań – Głogów oraz historycznej trasie Berlin – Żary – Węgliniec – Legnica – Wrocław.

Jankowa Żagańska: wieża ciśnień

W Jankowej Żagańskiej znajduje się kolejny ciekawy zabytek techniki – nie sposób tu pominąć wieży ciśnień zbudowanej w stylu ekspresjonistycznym w 1922 r. Jej dynamiczna pięciopiętrowa sylwetka z czerwonej cegły, wzniesiona na planie wieloboku i zwężająca się ku górze, malowniczo wpisuje się w przyrodnicze otoczenie i góruje nad okolicą. Wieża ciśnień pierwotnie znajdowała się na terenie cegielni. To jedyna w Polsce budowla zaprojektowana przez Otto Bartninga (1883-1959), współtwórcę Bauhausu i współpracownika Waltera Gropiusa. Wieża ciśnień w Jankowej Żagańskiej uznawana jest za jedną z najważniejszych prac tego architekta.

Konin Żagański: historia w sacrum ukryta

W zabytkowym kościele pw. św. Bartłomieja w Koninie Żagańskim zwrócisz uwagę na pomnik nagrobny właścicieli wsi – Christopha i Heleny von Schöllendorf (ok. 1600 r.) oraz renesansową płytę nagrobną Heinricha von Schöllendorfa. Walorem świątyni jest także dzwon z 1586 r., ozdobiony pięknym, renesansowym ornamentem oraz wizerunkiem Matki Boskiej. W wystroju kościoła dostrzegalne są wpływy renesansu i baroku. Najcenniejszym zabytkiem jest zdekompletowany późnogotycki tryptyk. W pobliżu świątyni znajduje się zabytkowa kaplica z późnorenesansowym portalem z 1624 r.

Renesansowe dworki w okolicach Iłowej

Okolice Iłowej zapraszają też miłośników ruin, pasjonatów architektury dworskiej. W oddalonym o 5 km na zachód Borowym znajdują się pozostałości dworu zbudowanego na przełomie XVI i XVII w., należącego w tym czasie do rodziny Promnitz. W pobliżu rozciąga się park z zachowanymi okazami kasztanowców, buków i klonów. Warto też zajrzeć do Czernej, leżącej 5 km na północny wschód od Iłowej. Ciekawą pamiątką historyczną wsi są ruiny pałacu wybudowanego na przełomie XIX i XX w. przez Fryderyka Glöcknera, właściciela miejscowej huty żelaza i odlewni, uruchomionej w XV w. Zakład ten został rozebrany po II wojnie światowej.

Przyjeżdżając do Iłowej, warto zwiedzić stolicę powiatu – Żagań.

Wielka Ucieczka, czyli z Żagania do Hollywood

Znajduje się tu m.in. Muzeum Obozów Jenieckich, założone na terenie niemieckich obozów wojennych. W osławionym Stalagu VIIIC i jego filiach od 1939 r. przebywało ponad 300 tys. jeńców wojennych ok. 30 narodowości. Niespełna połowa z nich zmarła z głodu, chorób i złego traktowania. Wiosną 1942 r. założono obóz dla zestrzelonych lotników alianckich, który stał się najbardziej znany za sprawą ucieczki grupy więźniów. W marcu 1944 r. z obozu uciekło 76 jeńców wykopanym przez siebie podziemnym tunelem „Harry” (110 m długości). Tylko dla trzech akcja zakończyła się powodzeniem. Historia ta była kanwą amerykańskiego filmu „Wielka ucieczka” z 1963 r. w gwiazdorskiej obsadzie ze Steve’em McQueenem na czele. Co roku, w marcu na terenie obozu obchodzone są kolejne rocznice Wielkiej Ucieczki. Z kolei w kościele pw. Chrystusa Króla w Iłowej znajduje się tablica pamiątkowa, ufundowana przez byłych alianckich jeńców wojennych, którzy spędzili tu noc podczas ewakuacji obozów jenieckich w styczniu 1945 r.

Dziedzictwo Keplera i muzyczna biblioteka

Ważnymi przystankami podczas miejskiej wycieczki będzie m.in. barokowy Pałac Książęcy z XVII w. z zabytkowym parkiem miejskim, w którym zachowały się do dziś m.in. oranżeria, świątynia dumania, młynówka i domek dzwonnika. W bibliotece poaugustiańskiego kompleksu klasztornego z XIII w. znajduje się przebogaty zbiór starych ksiąg i globusów stanowiących pamiątkę po Johannesie Keplerze. Ten wybitny matematyk i astronom, zwolennik nauk Kopernika, odkrył m.in. eliptyczny kształt orbit planetarnych i opracował tablice ruchu planet. Nie tylko miłośnicy astronomii mogą uczestniczyć w regularnie organizowanych w Żaganiu spotkaniach poświęconych zarówno Keplerowi, jak i zjawiskom astronomicznym. Biblioteka słynie też ze znakomitej akustyki, którą zawdzięcza sklepieniu szeptanemu – pozwala ono rozmawiać ze sobą osobom stojącym po przeciwnych stronach pomieszczenia. Poaugustiański zespół klasztorny jest wpisany na listę pomników historii, jako jeden z dwóch – obok Parku Mużakowskiego w Łęknicy – obiektów z terenu województwa lubuskiego. Z ceglanej wieży poewangelickiego kościoła, zwieńczonej żeliwną, ażurową iglicą, obejrzysz panoramę miasta. Na zwiedzających czeka tu stała wystawa poświęcona świątyni łaski, której jedynym śladem jest wieża.

Zobacz trailer filmu „Wielka Ucieczka”

Muzycznym symbolem Iłowej są organy w kościele pw. Chrystusa Króla, perła budownictwa organowego na Ziemi Lubuskiej. Pierwszy instrument, zamówiony do wybudowanej w 1725 r. świątyni, pochodził z pracowni żarskiego organomistrza Georga Adama Caspariego. W latach trzydziestych XX w. firma „E. Kempper & Sohn” zbudowała w kościele nowe, 28-głosowe organy.

Przyjedź na Festiwal Muzyki Organowej i Kameralnej, który od 1998 r. odbywa się w Iłowej. Usłyszysz wirtuozów muzyki organowej i kameralnej m.in. z Polski, Niemiec, Holandii, Łotwy, Francji, Czech, Szwajcarii i Stanów Zjednoczonych. Królowi instrumentów niejednokrotnie towarzyszą harmonijka ustna, harfa, fletnia Pana, cymbały, obój, flet, klawesyn, skrzypce i trąbka. Koncerty organowe odbywają się w majowe niedziele.

Park jest nie tylko urokliwym miejscem rekreacji i wypoczynku. Romantyczna sceneria to znakomite tło sesji fotograficznych. W starszej części znajdują się ogrody angielski i francuski.

Pierwszy japoński ogród w Europie

Szczególną wartość ma jednak ogród japoński z herbaciarnią, kamiennymi latarniami, mostkami – pierwszy japoński ogród w Europie! Został założony na początku XX w. z inicjatywy hrabiego Fryderyka von Hochberga Fürstensteina, właściciela pałacu oraz parku w latach 1902-1921, pasjonata sztuki ogrodniczej, znawcy sztuki orientu. Układ ścieżek, kanałów, sztuczne jeziorko i wyspy zachowane są do dziś.

Ogród chiński

W ogrodzie chińskim uwagę zwracają bramy księżycowe – dwa ceglane mury z owalnymi i okrągłymi otworami. Przekraczając je, dochodzi się do mostku miłości z chińską pagodą.

Rzeka Czerna Mała

Jest jednym z najbardziej charakterystycznych elementów parku w Iłowej – jej odnogi tworzą wyspę, na której wznosi się zabytkowy pałac. Malownicze koryto rzeki, stawy, wyspy i mostki tworzą wyjątkową scenerię, która harmonijnie łączy pałac z otaczającym go parkiem.

Kwitnące kwiaty

Iłowskie ogrody zakwitają od wczesnej wiosny. Gdy zawitasz tu w maju, prawdziwą ucztę dla zmysłów przeżyjesz w imponującym gaju różaneczników (rododendronów). Okazałe krzewy z wielobarwnymi kwiatami w różnych odcieniach czerwieni, fioletu, żółci, różu zauroczą każdego. W parku zobaczysz też wiele interesujących fontann. Zwróć uwagę m.in. na aleję dębowo-grabową, okazałe lipy, klony, olsze i cisy.

Święto Parku Dworskiego

Park Dworski w Iłowej obchodził w 2026 roku wyjątkowy jubileusz – 400-lecie swojego istnienia. Z tej okazji w dniach 1–2 sierpnia 2026 roku odbyło się dwudniowe święto, łączące historię, muzykę, rodzinny wypoczynek oraz atrakcje w klimacie retro.

To doskonała okazja, aby odwiedzić jeden z najcenniejszych zabytków krajobrazowych Iłowej, poznać jego wyjątkową atmosferę i wspólnie spędzić czas w malowniczym otoczeniu parkowej zieleni.

Podziwiaj park dworski w Iłowej w różnych porach roku: wiosną, latem, jesienią i zimą.

W Iłowej wyhodowano jedne z pierwszych dalii w Europie. Do rozwoju lokalnego ogrodnictwa w XVII stuleciu przyczynił się hrabia Fryderyk von Promnitz. Za jego panowania miasto zyskało prawa miejskie. Oryginalny herb z wizerunkiem psa ukształtował się na przełomie XVIII i XIX w. Ogromny wkład w przemysłowy rozwój ogrodnictwa wniosła rodzina Winklerów. Hodowane przez nią dalie i storczyki były ozdobą m.in. niemieckich statków pasażerskich przed II wojną światową. Do sławy miasta przyczyniło się kilka wystaw dalii organizowanych w latach 30. XX w. Ekspozycję w 1938 r. zwiedziło ponad 35 tys. osób, a w 1939 r. zaprezentowano tu 1000 odmian dalii oraz osiągnięcia lokalnego sadownictwa, m.in. winogrona, brzoskwinie. Idea organizacji wystaw kwiatów powróciła w XXI w. Co roku w maju odbywa się Święto Parku Dworskiego, na którym prezentowane są ciekawe odmiany kwiatów hodowanych w najbliższej okolicy. Bądź wtedy naszym gościem!

By wejść do kompleksu parkowego, trzeba przekroczyć piękną szachulcową bramę. W parku, przez który przepływa rzeka Czerna Mała, od razu zwrócisz uwagę na dwuskrzydłowy pałac, zbudowany w epoce renesansu i baroku. Na przełomie XIX i XX w. budynek został wzbogacony m.in. o wieżę i tarasy.

Sztuka orientalna

Zmiany zainicjował ówczesny właściciel – hrabia Fryderyk von Hochberg Fürstenstein. Zainspirowany sztuką japońską wprowadził do architektury i wystroju pałacu elementy sztuki orientalnej. Podobnie jak Fryderyk von Promnitz, hrabia von Hochberg Fürstenstein był także wielkim miłośnikiem psów – wybudował dla nich tor wyścigowy i cmentarz z epitafiami. Mimo częściowego zniszczenia i rozgrabienia w czasie II wojny światowej, w pałacu zachowały się m.in. piękne sztukaterie oraz drewniane schody z balustradą. To prawdziwa uczta nie tylko dla miłośników architektury. Dziś mieści się tu Zespół Szkół Ponadpodstawowych.

Aktywnie wśród pięknej przyrody

W pobliżu Iłowej znajduje się prawdziwy skarb przyrody – Bory Dolnośląskie, jeden z największych kompleksów leśnych w Polsce, zajmujący powierzchnię około 1650 km². Śródleśne stawy, torfowiska, bagna i wydmy śródlądowe tworzą niezwykle różnorodny krajobraz i zachęcają do wypoczynku na łonie natury.

Bory Dolnośląskie to doskonałe miejsce na grzybobranie. Rozległe lasy od lat przyciągają miłośników leśnych wędrówek i zbierania grzybów. W sezonie warto wybrać się tu z koszykiem i połączyć spacer po lesie z poszukiwaniem jego naturalnych skarbów.

To również świetny kierunek dla osób, które wolny czas lubią spędzać aktywnie. Okolice Iłowej można poznawać podczas pieszych wycieczek, przejażdżek rowerowych, jazdy konnej czy spływów kajakowych. Miłośników dwóch kółek zachęcamy do skorzystania z przygotowanych tras rowerowych: trasyrowerowe.ilowa.pl

Podczas wycieczek można natrafić na wiele interesujących i chronionych gatunków roślin, takich jak wawrzynek wilczełyko, pióropusznik strusi, widłak cyprysowaty, rosiczka długolistna, ponikło wielołodygowe czy storczyk Fuchsa. Na południe od Iłowej, w okolicach Węglińca, znajdują się również ostatnie w Polsce niżowe stanowiska sosny błotnej – reliktu z okresu polodowcowego.

Zwierzęta w Borach Dolnośląskich

Bory Dolnośląskie są ostoją wielu gatunków dzikich zwierząt. W rozległych i trudno dostępnych kompleksach leśnych występują m.in. wilki, a cały obszar ma szczególne znaczenie dla ochrony rzadkich gatunków ptaków.

Można tu spotkać m.in. bielika, cietrzewia, głuszca, puchacza, bociana czarnego, trzmielojada, błotniaka stawowego czy dudka. Śródleśne mokradła są natomiast siedliskiem żurawi, czapli siwych, bekasów i zimorodków.

Warto więc zabrać ze sobą aparat lub lornetkę i wybrać się na bezkrwawe łowy. Przy odrobinie szczęścia, cierpliwości i zachowaniu odpowiedniego dystansu można zaobserwować mieszkańców lasu w ich naturalnym środowisku.

Miłośnicy płazów i gadów mogą natrafić m.in. na traszki, salamandrę plamistą, gniewosza plamistego czy żmiję zygzakowatą. W rzekach, potokach i śródleśnych stawach żyją także liczne gatunki ryb.

Ochrona przyrody w Borach Dolnośląskich

Bogactwo przyrodnicze Borów Dolnośląskich objęte jest różnymi formami ochrony. Znajdują się tu obszary Natura 2000, w tym „Wrzosowiska Świętoszowsko-Ławszowskie”, „Uroczyska Borów Dolnośląskich”, „Bory Dolnośląskie” oraz fragment ostoi „Dolina Dolnej Kwisy”.

Na terenie Borów znajdują się również cenne rezerwaty przyrody i inne obszary chronione, m.in. „Torfowisko pod Węglińcem”, „Wrzosiec koło Piasecznej”, „Żurawie Bagno”, rezerwat florystyczny „Brzeźnik”, rezerwat leśny „Torfowisko Borówki”, Przemkowski Park Krajobrazowy czy użytek ekologiczny „Święte Jezioro” w gminie Osiecznica.

Więcej informacji

borydolnoslaskie.com

trasyrowerowe.ilowa.pl

Photo by Darren | Title: „Kodiak” | License: CC-BY 2.0